Onderzeeër Foxtrot moet nu echt weg bij NDSM-werf

Het stadsdeel heeft daarbij gegrepen naar het zware wapen van de bestuursdwang. “We hebben al de nodige gesprekken gevoerd met de eigenaar over het weghalen van de boot,” zegt een woordvoerder.

Tot nog toe zonder resultaat. “Wij beschouwen de boot inmiddels als een reëel risico vanwege de slechte staat en hebben de eigenaar eerder dit jaar laten weten dat wij willen overgaan tot bestuursdwang.”

De huidige eigenaar van de Foxtrot, het Belgische Marintec Shipyards uit Boom, heeft nog een bezwaarschrift ingediend tegen het voornemen van bestuursdwang, maar dat werd deze maand ongegrond verklaard.

“Dat betekent dat de eigenaar nu echt in actie moet komen,” aldus de woordvoerder van het stadsdeel. “De Foxtrot is niet langer welkom in het openbare water van de gemeente Amsterdam.”

Merkwaardige patstelling
De onderzeeboot die sinds 2002 in Amsterdam ligt, is onderdeel geworden van een merkwaardige patstelling. In 2009 maakte de toenmalige, Turkse eigenaar bekend het schip naar het buitenland te willen brengen om het daar te laten slopen.

Daarvoor is een exportvergunning nodig van de Inspectie Leefomgeving en Transport, dat strenge eisen stelt aan de aanvrager. Zo moet een forse borgsom worden betaald die men terugkrijgt als kan worden aangetoond dat het schip volgens de Europese richtlijnen is gesloopt.

De Turken hebben die borgsom nooit willen betalen. Dat had ook te maken met de sterk gedaalde prijs van staal, waardoor de aankoop van de onderzeeboot dreigde uit te draaien op een financiële strop.

Ook de nieuwe eigenaar, Marintec, lijkt aan te hikken tegen de kosten van het wegslepen.

De naam
Marintec was niet bereikbaar voor commentaar, en ook de inspectie kon geen helderheid verschaffen over de nieuwe stand van zaken.

Het is hoe dan ook een treurig einde voor de onderzeeër die in 1956 in de Letse hoofdstad Riga werd gebouwd als onderdeel van de Russische vloot. In 1991 werd de afgedankte Foxtrot door een aantal ondernemers uit Den Helder naar Nederland gehaald.

Over de naam: de kopers verkeerden in de veronderstelling een onderzeeër uit de Foxtrotklasse (gebouwd tussen 1958-1967) op de kop getikt te hebben, maar toen het vaartuig in Nederland arriveerde, bleek het om een schip uit de oudere Zuluklasse te gaan.

Mislukte plannen
In 2002 werd de boot door de Amsterdamse architect Mickel Nijdam naar de NDSM-haven overgebracht. Het idee was er een presentatieruimte in te beginnen. Veel verder dan een brainstormsessie van Heineken en een modeshow van Hans Ubbink is het nooit gekomen.

In 2005 was het schip tijdens de voorstelling Kursk van componist Merlijn Twaalfhoven voor het laatst toegankelijk voor het publiek. Er was nog enige hoop dat de Foxtrot kon uitgroeien tot een van de pronkstukken van een op te richten maritiem kwartier, maar zijn rol bleef beperkt tot die van roestige bezienswaardigheid.